Δρ. Ελευθέριος Γεωργακόπουλος

Η μεταβολομική ρίχνει… φως στην κατάθλιψη!

Η κατάθλιψη είναι μια πολύπλοκη και κλινικά ετερογενής ψυχιατρική πάθηση, η οποία επηρεάζει το 10%-15% των ανθρώπων κατά την διάρκεια της ζωής τους και αντιπροσωπεύει την κυριότερη αιτία αναπηρίας και αυτοκτονιών στον δυτικό κόσμο.  Με δεδομένο ότι η αποτελεσματικότητα των αντικαταθλιπτικών αγωγών είναι μικρή (<50%), κυρίως λόγω της έλλειψης καλά χαρακτηρισμένων βιολογικών δεικτών, οι ερευνητές έχουν αποδεχθεί την άμεση σχέση μεταξύ περιβάλλοντος και γονιδίων, δηλαδή τη δράση της επιγενετικής.

Παράγοντες που επιδρούν πάνω στο νευρικό, ενδοκρινικό, μεταβολικό και αμυντικό σύστημα και επηρεάζουν σημαντικά την ανάπτυξη της κατάθλιψης συμπεριλαμβάνουν γενετικούς και επιγενετικούς παράγοντες: το φύλο, την αντίδραση του άξονα υπόφυση – επίφυση – επινεφρίδια, καθώς και περιβαλλοντολογικούς παράγοντες, όπως τοξίνες, αντιξοότητες σε πρώιμη ηλικία, το κοινωνικό-οικονομικό επίπεδο, το στρες και το άγχος.

Για όλους αυτούς τους λόγους η μεταβολομική ανάλυση μπορεί να βοηθήσει στην καλύτερη κατανόηση της κατάθλιψης και να διευκρινίσει τις πολύπλοκες αλληλεπιδράσεις μεταξύ γονιδίων και περιβάλλοντος (Nadic G-E et al., 2018). Ποικίλες μελέτες έχουν αποδείξει την επίδραση του οξειδωτικού στρες στην κατάθλιψη, όπως αυτή εκφράζεται με την αυξημένη υπεροξείδωση των λιπιδίων, την μεγάλη αύξηση των οξειδωτικών ριζών και τη δυσλειτουργία των μιτοχονδρίων (Alen J et al., 2018).

Ακόμη περισσότερο, σε ασθενείς με κατάθλιψη έχει εντοπιστεί μία σειρά μεταβολιτών που είτε αυξάνονται είτε μειώνονται και αποτελούν χαρακτηριστικά της νόσου. Τα αποτελέσματα αυτά είναι σε απόλυτη συμφωνία με αποτελέσματα από ασθενείς μας με κατάθλιψη που έχουν κάνει την μεταβολομική ανάλυση, γεγονός που όχι μόνο επιβεβαιώνει ήδη δημοσιευμένα αποτελέσματα διεθνώς, αλλά και την πολυπαραγοντική διάσταση της κατάθλιψης.

 

Πηγή